EN / PL

Zastawna: Dajemy butom drugie życie

01-04-2020

Polecamy rozmowę z Martyną Zastawną, założycielką i właścicielką WoshWosh


ClimateNOW!: Prowadzisz firmę, która właściwie samym swoim istnieniem przekonuje, że coraz częściej pod względem finansowym i ekologicznym obuwie opłaca się poddawać renowacji, aniżeli kupować nowe. Czy można mówić już o jakimś masowym trendzie?

Martyna Zastawna: Czy odnowa obuwia jest popularnym trendem? Gdyby moja odpowiedź była twierdząca, byłoby to chyba trochę na wyrost. Na pewno wszystko co ekologiczne i wszystko co podlega tzw. gospodarce obiegu zamkniętego zaczyna cieszyć się ostatnio coraz większą popularnością. Oczywiście zauważam, że coraz więcej osób jest świadomych problemu, jakim jest nadmierna konsumpcja – także w sektorze obuwniczym – i zamiast zakupu nowych butów wybiera ich odnowę czy naprawę.

Jak oceniasz ten trend z punktu widzenia prowadzenia działalności? Wasza firma była prekursorem na polskim rynku… Czy dzisiaj w dobie rozwiniętej branży obuwniczej i powszechnego przekonania „jeśli mi się zniszczy, to kupię” ciężko jest prowadzić taki biznes? Rozumiem, że wasi klienci mają odmienne poglądy?

Fakt, że WoshWosh w lipcu będzie obchodziło piąte urodziny, świadczy o tym, że prowadzenie takiego biznesu ma sens. Na pewno nie jest to łatwe, ze względu na pewną innowacyjność usług i tworzenie większości rozwiązań od początku. W celu zmiany poglądów, o które pytasz, oprócz działalności czysto biznesowej skupiamy się także na edukowaniu. Informujemy, ile złego dla środowiska wyrządza wyprodukowanie jednej pary obuwia, czy czas jej rozkładu w środowisku. Przypominamy o tym, że większość butów pochodzi z Azji, gdzie, jak wiadomo, warunki pracy dla ludzi są tragiczne. Zagadnieniem innego kalibru jest też prawie zupełny zanik szewskiego rzemiosła. My go niejako odbudowujemy. Jak widać, oferując usługi odnowy czy naprawy butów, odpowiadamy jednocześnie na wiele współczesnych problemów. Prowadzimy szereg akcji społecznych i szkoleń edukacyjnych. To już nie tylko działania nastawione na wzrost przychodów, to także walka o lepsze jutro.

Wielu naszych Czytelników będzie się zastanawiało, jak wygląda renowacja i czyszczenie butów? Czy każdy wyprodukowany dziś but możemy poddać takiemu procesowi?

Bardzo trudno odpowiedzieć na to pytanie. Rocznie produkowanych jest ponad 22 miliardów par butów, my w ciągu pięciu lat odnowiliśmy zaledwie (a może aż?) 35 tysięcy. Każdy but, ze względu na jakość materiałów, użytkowanie i całą jego historię, jest inny. Do każdego buta należy podchodzić w sposób indywidualny. Na pewno większość nadaje się do czyszczenia i pielęgnacji (nawilżania, pastowania itp.). Odsetek butów, które można poddać renowacji, jest już znacznie mniejszy. Dlatego też tak ważne jest, aby o buty, nawet słabsze jakościowo, regularnie dbać.

Zakładając, że mam taką ulubioną, zużytą parę butów, którą chciałabym oddać Wam do czyszczenia i ewentualnie renowacji, to jak przebiega taki proces?

Z naszych usług można korzystać na wiele sposobów. Mamy dwa punkty w Warszawie – na Powiślu (to nasz pierwszy punkt), a także na Grochowie (tam znajduje się nasza pracownia). Można do nas wysłać buty (ale także torebki) poprzez bardzo prosty i intuicyjny sklep internetowy, tam zapłacić online i zamówić kuriera bądź paczkomat. Dzięki temu, można skorzystać z naszej usługi, nie wychodząc z domu. Oprócz tego mamy także ponad 30 pick-up pointów na terenie całej Polski – m.in. we Wrocławiu, Gdańsku czy Lublinie. W naszych lokalach specjaliści podpowiadają, co najlepiej zrobić z butami. Jeżeli jednak ktoś nie ma czasu aby do nas przyjść, może wysłać zdjęcie swoich butów na mail, poprzez Facebook bądź Instagram, a nasi specjaliści podpowiedzą, jaki zakres usług będzie najlepszy dla danego obuwia.

Czy proces renowacji butów jest długi? Podejrzewam, że zależy to pewnie od stopnia zniszczenia obuwia…

Tak, oczywiście. Wszystko zależy od stopnia zniszczenia obuwia, od stopnia eksploatacji, od jakości materiału czy też od intensywności pielęgnacji obuwia przez właściciela. Każdy but to inna historia. Jeżeli jednak mielibyśmy trzymać się statystyk, to odnowa obuwia czasem trwa kilkanaście minut, a czasem to proces rozciągnięty na kilka, a w ekstremalnych przypadkach kilkanaście dni.

Czy firma o takim profilu usług ma szansę na współpracę z producentami obuwia? Czy dzisiejsze obuwie jest dostosowane waszego procesu renowacji i czyszczenia?

To już się stało. Od ponad pół roku współpracujemy z jedną z największych firm obuwniczych w Polsce, czyszcząc i naprawiając buty, które pobrudziły się w trakcie transportu, na magazynie czy trafiły do reklamacji. Wcześniej takie buty były wyrzucane, teraz na pomoc przychodzimy my i dajemy im drugie życie. Jednocześnie ratujemy buty, chronimy środowisko i poprawiamy wyniki finansowe naszego klienta. Ale istnieje dużo więcej opcji współpracy między nami a firmami obuwniczymi – są to np. szkolenia z zakresu pielęgnacji obuwia, czy pakiety czyszczeń bądź napraw dodawane wraz z zakupem nowej pary butów, i wiele innych.

W jaki sposób przekonać dzisiejszą młodzież do Twojego podejścia do butów? Dorosłym osobom będzie raczej ciężko zmienić nastawienie, ale można myśleć o przyszłych pokoleniach. Wydaje się to niewykonalne, patrząc na podaż coraz nowszych modeli butów, które stają się obiektami pożądania młodzieży.

Czy edukacja coś da? Tak, należy edukować, edukować i jeszcze raz edukować. Im więcej będziemy mówili o tym, ile złego wyrządza wyrzucanie butów i kupno nowych, tym do większej liczby osób trafia ta informacja i jakiejś części z nich otworzą się oczy. Patrząc na zaangażowanie młodzieży, chociażby w strajk klimatyczny, wierzę, że zaczną zmieniać nawyki. Nie kupując, a naprawiając buty. Zresztą sytuacja klimatyczna i tak za chwilę nas do tego zmusi…

… masz pewnie na myśli surowce?

Dokładnie. Oprócz tego, że prowadzę firmę, zajmuję się także odpowiedzialnością społeczną biznesu. Wykładam na dwóch uczelniach, mam na co dzień kontakt ze studentami, z którymi dużo rozmawiam. Kończące się zasoby surowców to nie tylko moja teoria, jest poparta wieloma raportami. Zatem jesteśmy do tego wszystkiego trochę zmuszeni. Pytanie czy się z tego cieszyć czy nie? To już jest bardziej filozoficzna kwestia, ale wracając do zagadnienia, czy chcemy zmieniać swoje nawyki? Odpowiedź jest trudna. Fakt, że młodzi wychodzą na ulice, że organizują strajki klimatyczne, napawa nadzieją i otwartością na zmiany. Po za tym, czym jest moda? To ciągła zmiana stylu, kroju, ale też wspomnianych nawyków. Kiedyś nosiliśmy skórzane kurtki, dziś nosimy sztruksowe... Tak sam może być w kontekście butów – zamiast kupować nowe, będziemy ją odnawiać. Zamiast wyrzucać buty, zaczniemy o nie dbać, tym samym wydłużać im życie. To może stać się modą. Zmiany nie pojawią się jednak znikąd. Istotne jest to, aby w takie nowe podejście zaangażował się zarówno biznes, jak system edukacji czy rząd. Muszą powstać i środki pomocowe i jakieś programy. To nie jest kwestia tylko butów, ale całej mody, wielu produktów. Jeżeli będziemy podchodzić bardziej odpowiedzialnie, to jest szansa, że zmiany nie wymusi na nas tylko środowisko, lecz po prostu także wcześniejsza świadomość tego, ile możemy wygenerować złego dla tego środowiska. Raz jeszcze podkreślę, że najistotniejsza jest edukacja oraz to, aby jak najwięcej o tym mówić. Dla mnie jest to ważne w kontekście zawodowym, bo taki mam biznes. Uważam, że zdecydowanie lepiej naprawiać, niż kupować nowe. To jest dobre nie tylko dla naszego środowiska, ale także dla naszego portfela. Zamiast kupić buty za np. 200 złotych, to można je wyczyścić za 50 zł. Można się także samemu nauczyć – kupujemy środki za 50 zł i czyścimy obuwie w domu. Jeżeli chcemy zmiany, to musi się ona zacząć od nas. Nie możemy oczekiwać, że ktoś inny to za nas zrobi.

Dziękujemy za rozmowę

Redakcja ClimateNOW!

 

CZYTAJ TAKŻE

18-04-2021

Francja stawia na jednoślady

Francuzi, którzy zdecydują się pozbyć swojego starego samochodu otrzymają 2500 euro na z...

11-04-2021

W Japonii wiśnie zakwitły najwcześniej od 1200 lat. Naukowcy ostrzegają: To symptom poważnego kryzysu!

Wiosna w Japonii kojarzy się ze świętem kwitnących wiśni, znanym jako sakura. Obchodzone jest o...

11-04-2021

O szkodliwości modowych pokus

Kto nie lubi kupić sobie kolejnego t-shirta, czy sukienki. Szybka moda jest coraz tańsza, a co ...